Vrouwen in het verzet tijdens WOI en WOII
Tijdens de Eerste Wereldoorlog komen honderden Belgische vrouwen in aanvaring met de Duitse bezetter wegens verzetsactiviteiten. Er worden bijna veertig spionagenetwerken opgericht waarvan ruim 30% van de leden een vrouw blijkt. Dat percentage ligt in de realiteit nog een stuk hoger omdat onofficiële leden niet zijn opgenomen in de tellingen. Spionage, zoals spoorwegs- en duivenspionage, speelt tijdens de Eerste Wereldoorlog de belangrijkste rol in het Belgisch verzet.
Agnès della Faille d’Huysse
Agnès della Faille d’Huysse uit de naburig gemeente Huise is 26 jaar als ze toetreedt tot het verzet tijdens WOI. Zij loopt echter tegen de lamp tijdens een Duitse wegcontrole en belandt onmiddellijk in de gevangenis waar ze heelhuids de oorlog overleeft.
In 1940 vallen de Duitsers België opnieuw binnen. Als in de zomer van 1943 de Duitse bezetter alle mannen opeisen voor dwangarbeid, nemen de vrouwen massaal cruciale rollen op in het verzet.
Op dat moment is Agnès burgemeester van Huise en dit als één van de eerste vrouwelijke van België. Al snel vervangen de Duitsers haar door een ‘oorlogsburgemeester’. Ze trekt zich terug op haar kasteel met haar zussen en treedt wederom in het verzet. Deze keer als leidinggevende sectiechef van TEMPO voor Oost- en West Vlaanderen, een netwerk dat piloten en ontsnapte gevangenen helpt vluchten naar het neutrale Zwitserland.
Wederom belandt ze voor een hardhandig verhoor in de gevangenis maar doordat Agnès de bewijzen op het nippertje vernietigt, laten ze haar vrij.
Rachel Duhem
Naast belangrijke rollen in netwerken, nemen ook vrouwen humane verzetsdaden tot hun rekening. Zoals Rachel Duhem, een moedige bakkersvrouw uit Nazareth.
Tijdens de oorlog bieden Rachel en haar man onderdak aan de Joodse Fanny Frey en haar twee jonge kinderen. Het vergt moed om de onderduikers te helpen want rechtover hun bakkerij ligt café Damberd waar regelmatig Duitsers komen en de kinderen van Rachel en Maurice D’Haese mogen ook met niemand over hun nieuwe huisgenoten praten. In het begin ontvangen ze nog regelmatig geld van een oom van Fanny om hen te helpen, maar al gauw komt er geen geld meer. Toch mogen de onderduikers blijven.
Het Joodse gezin blijft de ganse oorlog veilig ondergedoken in Nazareth en overleeft de oorlog.
Het verzet in Eke
Er is het sterke vermoeden dat ook in Eke verzet aanwezig was en dat ook vrouwen er een cruciale rol in vervulden maar tot vandaag zijn er geen documenten noch getuigenissen over terug te vinden.
Weet u van een vrouwelijk verzetsverhaal in Eke laat het ons weten via www.nazareth.be/hetvergetenverzet
Wilt u graag meer weten over de rol van vrouwen in het verzet tijdens WOII in en rond Nazareth en waarom dit tot vandaag nog onderbelicht bleef? Ontdek het allemaal in de tentoonstelling over het vergeten verzet in het Erfgoedhuis, Drapstraat 16
www.nazareth.be/hetvergetenverzet
Vervolg route
Volg hier rechts Sluis en kijk eens op de eerste duiker boven de gracht om stop 11 te vinden.
